Wat is reizigersdiarree en hoe voorkom je het?

Binnen de verschillende typen buikloop onderscheiden we onder andere reizigersdiarree. Dit betekent dat je lopende stoelgang hebt tijdens een reis en dat de oorzaak daarvan gelinkt is aan je bestemming. Etens- en drinkwaren die besmet zijn met plaatselijke bacteriën zijn de meest voorkomende redenen.

 

Het gaat om een acute ontsteking van de maag- en darmwand die tussen de 20 en 50% van reizigers naar landen met beperkte hygiëne treft. Meestal hoef je weinig te doen en verdwijnen je klachten na enkele dagen.

Wat is het precies?

We spreken meestal van reizigersdiarree wanneer je terugkerende waterige stoelgang maakt door een bacterie in besmet eten of drinken.


Verre, warme plekken vormen een groter risico dan Westerse landen. De meeste toeristen hebben er slechts enkele dagen last van.

Reizigersdiarree wordt ook wel turista genoemd

Wanneer je een ver en/of tropisch land bezoekt, kom je soms in aanraking met andere bacteriën dan je thuis gewend bent. Of misschien is de hygiëne minder strikt en gelden er andere eet- en kookgewoonten. Hoe groot de kans is dat je het krijgt, hangt af van verschillende factoren. Meestal merk je het op tijdens de eerste week van je reis, zelfs al na de derde dag. De duidelijkste indicatoren zijn meerdere waterige stoelgangen per 24 uur, krampen en misselijkheid1.

Een overzicht van eventuele symptomen

Bij alarmsignalen zoals (blijvende) koorts, uitdroging en bloed in de stoelgang bezoek je best dringend een dokter. 

Waarom krijg je het?

Reizigersdiarree wordt in veel gevallen uitgelokt door bacteriën in besmet voedsel of drinken. Omdat de plaatselijke bevolking er dagelijks mee in contact komt, hebben zij er vrijwel geen last van. Voor een toerist ligt dat echter anders. Onze darmen zijn niet altijd voorbereid op andere omstandigheden. Als je meerdere of langere reizen naar de (sub)tropen maakt, is het mogelijk dat je er na verloop van tijd minder gevoelig aan wordt. Daarnaast spelen de specifieke bestemming en je eigen immuniteit ook een rol.

Mogelijke uitlokkers2

Bij de meeste mensen is een besmetting met een bacterie de bron van hun ongemak. Enkele voorbeelden daarvan zijn Enterotoxigene Escheria coli (ETEC), Enteroaggregatieve E. coli (EAEC), Shigella en Salmonella. Minder voorkomend maar ook mogelijk zijn overdragingen van virussen en parasieten3.

De ene reisbestemming is de andere ook niet. De regio die je bezoekt bepaalt voor een deel hoe groot de kans is op lopende stoelgang, maar vergeet niet dat er ook nog andere zaken bepalend zijn. Raadpleeg hieronder de interactieve kaart om info over een specifiek gebied te zien. Je kan landen over het algemeen in drie categorieën indelen:

Laag risico

Noord- en Centraal Europa, USA, Canada, Australië en Nieuw-Zeeland

Middelmatig risico

Japan, Korea, Zuid-Afrika, Israël, Latijns-Amerika, eilanden in de Stille Oceaan en de Caraïben.

Hoog risico

Bijna heel Afrika, zuidelijk Azië, tropische delen van Zuid-Amerika, Haïti en Dominicaanse Republiek

Risicogebieden

Wat eet je best niet?

Oplettendheid kan je helpen reizigersdiarree voorkomen. Omdat besmetting waarschijnlijk via eten of drinken plaatsvindt, zijn er bepaalde adviezen die aangeraden zijn om te volgen. De essentie draait vooral om flessen water (uit gesloten fles), correct bereid voedsel en correcte hygiëne in en rond de keuken.

Vermijd bij voorkeur het volgende4:

Wanneer je geen toegang hebt tot zuiver water, kan je het water ook zelf proberen te desinfecteren. Dat doe je makkelijk door het een vijftal minuten aan de kook te brengen. Een chemisch alternatief is twee druppels van een 5% jodiumoplossing toevoegen aan een liter water en een half uur te wachten. Bij zeer koud water reken je een wachttijd van twee uur5.

Wat kan je zelf doen?

Net als bij de meeste vormen van buikloop is reizigersdiarree vaak een kwestie van uitzitten. Gemiddeld duurt een infectie drie tot vijf dagen en verdwijnen de klachten vanzelf. Desalniettemin is het niet aangenaam en zijn er wel enkele zaken om de situatie te helpen, of nog beter: voorkomen.

 

Afhankelijk van de precieze oorzaak, kan reizigersdiarree besmettelijk zijn. Let daarom op het volgende:

Was je handen met zeep of alcoholgel na elk toiletbezoek en voor elke maaltijd.

Gebruik geen kraantjeswater om groenten en fruit te spoelen.

Doe de afwas met heet water en gebruik schone vaatdoeken.

Als je het toch te pakken hebt, is het van groot belang om gehydrateerd te blijven. Drink bij voorkeur veel en regelmatig (flessen)water, thee of bouillon. Reizigersdiarree en cola zijn geen ideale combinatie, aangezien de drank cafeïne bevat. Mocht je veel vocht blijven verliezen door herhaalde toiletbezoeken en /of braken, dan is het soms nuttig om Oral Rehydration Solution bij de hand te hebben. Hier lees je meer over hulpmiddelen bij buikloop.

 

Van zodra je eetlust terugkeert, is het goed om met kleine porties te beginnen. Mocht je nog steeds op reis zijn, houd dan rekening met de adviezen hierboven vermeld. Reizigersdiarree en medicatie zijn vaak geen noodzakelijk duo. Om je lopende stoelgang minder frequent te maken en je toiletcomfort te verhogen, kan je wel Loperamide EG (Instant) in afwezigheid van alarmsymptomen (koorts en bloed in stoelgang) gebruiken. 

Wanneer contacteer je best een dokter?

Ook op reis is het van belang dat je weet of je medische hulp moet inschakelen of niet. Ernstige gevallen van reizigersdiarree zijn niet veel voorkomend, maar dat maakt de alarmsignalen kunnen herkennen niet minder belangrijk.

Wees alert voor:

Je reizigersdiarree gaat niet over na enkele dagen? Ga dan best ook even langs bij een arts. Indien nodig ontvang je dan de nodige behandeling en kan er een onderliggend probleem worden vastgesteld. Het is bovendien nooit aangeraden om op eigen initiatief en zonder medisch advies bij reizigersdiarree antibiotica te nemen6.

FAQ's

Reizigersdiarree loop je op in het buitenland en wordt meestal veroorzaakt door een plaatselijke bacterie in eten of drinken. Omdat je darmen thuis aan andere omstandigheden gewend zijn, reageren ze mogelijks op de verandering in omgeving.

Enkele regio’s met een hoger risico hierop zijn Afrika, zuidelijk Azië, sommige delen van Zuid-Amerika, Haïti en de Dominicaanse Republiek. Neem een kijkje op de interactieve kaart voor meer info.

Drink vooral voldoende water (flessenwater) en vermijd voedsel dat besmet kan zijn. Gebruik eventueel Loperamide EG (Instant) om je buikloop te helpen temperen.

 

Bron 1: Roularta Media Group NV. (2023, 11 september). Reizigersdiarree: oorzaken, symptomen en behandeling: https://www.gezondheid.be/artikel/diarree/reizigersdiarree-oorzaken-symptomen-en-behandeling-103
Bron 2: Roularta Media Group NV. (2023, 11 september). Reizigersdiarree: oorzaken,  symptomen en behandeling: https://www.gezondheid.be/artikel/diarree/reizigersdiarree-oorzaken-symptomen-en-behandeling-103
Bron 3: Roularta Media Group NV. (2023, 11 september). Reizigersdiarree: oorzaken, symptomen en behandeling: https://www.gezondheid.be/artikel/diarree/reizigersdiarree-oorzaken-symptomen-en-behandeling-103
Bron 4: Gezondheid en wetenschap. (z.d.). Reizigersdiarree: https://www.gezondheidenwetenschap.be/richtlijnen/reizigersdiarree
Bron 5: Gezondheid en wetenschap. (z.d.). Reizigersdiarree: https://www.gezondheidenwetenschap.be/richtlijnen/reizigersdiarree
Bron 6: Roularta Media Group NV. (2019, 6 augustus). Hoe reizigersdiarree voorkomen?: https://www.gezondheid.be/artikel/diarree/hoe-reizigersdiarree-voorkomen-1110

Loperamide EG (Instant) is een geneesmiddel. Loperamide EG (Instant) wordt niet aanbevolen voor gebruik tijdens de zwangerschap en de borstvoeding. Geen gebruik langer dan 2 dagen zonder geneeskundig advies. Niet gebruiken bij kinderen jonger dan 6 jaar. Lees aandachtig de bijsluiter. Vraag raad aan je arts of apotheker. EG nv/sa.